Akıllı Fabrikalar

İsminden de anlaşılacağı gibi akıllı fabrikalar akıllı teknolojilerin kullandığı fabrikalardır. Birbirine bağlı makineler ağı ve mekanizmalar ile verileri analiz etmek, işlemleri otomatikleştirmek ve yapay zekâ ile işleri kolaylaştıran teknolojiler kullanan sistemler bütünüdür. Akıllı fabrikalar 4. sanayi devriminin yani Endüstri 4.0’ın ürünüdür. Diğer sanayi devrimleri çalışma, üretme veya insan gücüne dayanırken bugünün devrimi Endüstri 4.0 dijital dönüşüme, otomasyonlara dayanıyor.

Günümüzde Akıllı Fabrikalar

Son yıllarda özellikle pandemi ile birlikte dijital dönüşümün önemi arttı. Artık rekabette söz sahibi olmak isteyen dayanıklı işletme haline gelmek isteyen tedarik zincirleri akıllı fabrikalara önem vermeye başladı. Pandemi tedarik sorunlarını ve kırgınlıklarını ön plana çıkarmıştı. Bu sayede sektördeki zayıflıklar ön plana çıktı ve akıllı fabrikalara yatırımlar başladı. Forbes dergisinde de bu olay şu sözlerle yer almıştı “COVID-19, üretim sanayisinin bilmesi gerekeni bir şeyi gösterdi. Dijital olarak etkileşimli üretim ekosistemine uyarlanabiliriz.”

Bunların yanında tüketicilerin istekleri de üreticileri akıllı fabrika yatırımlarına itiyor. Amazon firmasının uyguladığı bir olay olan ertesi gün teslimatı günden güne artıyor.

Artık üreticiler ve tedarik zinciri sahipleri uluslararası arenada bağımlılıklarını en aza indirmek için çalışıyor ve riskler alarak aksamalar ile karşı karşıya kalıyor. Bunu çözmek için ise akıllı fabrikaların yeterliliği söz konusu. İsteğe bağlı üretim ve envanterler gibi çözümler üreticilere bağımlılığı en aza indirebilmekte.

Yerli üretim meselesi maliyetleri ve tedarik zinciri aksamalarını azaltabilir ama kesinlikte tamamen ortadan kaldıramaz. Zincirdeki bağlantıları kaldıramaz. Bu nedenle verimliliği yükseltmek ve aksamaları önlemek için akıllı fabrika teknolojilerine ilginin ve yatırımın artması geçtiğimiz yıllara göre daha önemli.

Akıllı Fabrika Nedir ve Nasıl İşler?

Otomasyonlardan birçoğumuz sıklıkla bahsederiz. Sanki sadece fabrikalara özgürmüş gibi konuşuruz. Robotik sistemler ve otomasyon zaten yıllarca kullanılmaktadır ve birçok geleneksel üretim fabrikaları bunları kullanmaktadır. Ancak bu cihazlar birbirleri ile iletişimde olmadığı için yani birbirlerine bağlı olmadığı için akıllı fabrika işlevi görmez. Bu birbirine bağlı olmayan üretim makinelerini içeren tesisler geleneksel üretim yapar. Ortada manuel bir iş vardır. İnsan emeği daha çok söz konusudur.

Akıllı fabrikalar yani dijital fabrika olarak adlandırılan makineler bütünü büyük verileri dijital olarak birbirine bağlar yani entegre eder. Bu fabrikalar yalnızca verileri birbirine bağlayıp analiz etmekle kalmaz, yapay zekâ ile deneyim edip öğrenir. Günün trendlerini ve popüler olayları tahmin etmek ve iş akışlarını, otomatikleştirilmiş olayları yönetmek için verilerinden bilgi alır. Ayrıca bu fabrikalar kendini sürekli düzeltir, optimize eder ve iyileştirir. Kendisine daha verimli çalışmayı öğretebilir.

Akıllı Fabrikanın İşleyişi

Akıllı fabrikaların temel yapısı üç başlıkta incelenebilir ve özetlenebilir:

• Veri Toplama: Yapay zekayla ve modern veri tabanı teknolojileriyle; işletme, tedarik zinciri ve yararlı veri bilgilerinin derlenmesine ve kazanılmasına olanak sağlar. Nesnelerin İnterneti (IIoT), sensörler ve ağ geçitleri aracılığıyla bağlı makinelerin sisteme veri toplamasına olanak tanır. Yapay zeka destekli sistemler, çeşitli başka kaynaklar aracılığıyla verileri analiz edebilir, performansları öğrenebilir, pazar eğilimlerini, lojistik ve potansiyel müşterileri derleyebilir. Üstelik bunları herhangi bir kaynak aracılığı ile yapabilir. En büyük yararı da budur.
• Veri Analizi: Makineler ve akıllı iş sistemler, toplanan bütün verileri anlamlandırmak ve çözümlemek için gelişmiş analitik ve modern veri yönetimi sistemleri kullanır. IoT sensörleri, makinelerin onarım veya bakım ihtiyacının olup olmadığını tespit edebilir. Ve uyarabilir. Fırsatları ve riskleri tespit eder. Piyasaya göz gezdirir ve operasyonel verileri derler. İş akışındaki verimliliği, performansı analiz eder. Her türlü işi optimize eder. Hataları otomatik olarak düzeltebilir. Karşılaştırılabilen ve analiz edilebilen veri setlerini, dijital fabrika optimizasyonunu ve tedarik zincirlerindeki tahminleri aktarabilir. Sonsuz kombinasyon olasılıkları sağlar. Akıllı Fabrika Optimizasyonu: Verileri topladıktan ve veri analizi yaptıktan sonra iş akış şemaları oluşturur. Sistemine kayıtlı olan akıllı makinelere ve akıllı cihazlara talimat gönderir. Bu cihazlar fabrika içinde veya uzağında olabilir. Uzaktan bağlantı ile kontrol edilebilirler. Akıllı iş akışları ve süreçleri sürekli olarak izlenebilir ve optimize edilebilir. Bir ürün için talepte artış haberi veya bilgisi olursa, akıllı cihazlar tüm akıllı makinelere uyarı verebilir. Bir hammaddenin veya ürünün tedariki gecikirse, herhangi bir hatayı, sorunu ortadan kaldırmak için envanterler devreye sokulabilir.

Akıllı Fabrikaların Bizlere Sağladığı Faydalar

Pek çok işletmenin ve tedarik zincirinin tüketicilerin beklentilerini sağlamaya ihtiyacı var. Hele ki günümüzde tüm zamanın en üst düzeyinde ekonomik belirsizlik varken bu çok önemli. Yöneticilerin de bu işin ölçülebilir ve fayda sağlayabilecek bunu hızla karşılayabilecek çözümlere ihtiyacı var. Yapılan çalışmalara göre üreticilerin ve tedarik zincirlerinin yarısından azı akıllı fabrika girişimine yöneliyor. Bu yatırımları yapan ve dijital dönüşüme ayak uyduran işletmeler ve fabrikalar birçok yarardan faydalandı. İş avantajlarını gördü:

• Üretkenlik ve Verimlilik: Üretim tarihi boyunca gerçekleşmiş bir olaya veya trende bakmak ve ardından işi farklı bir yöne yönlendirmeye çalışmak tepki vermek ile alakası bir durumdu. Akıllı fabrikalarda bu durumu ortadan kaldırmak, bu duruma olan ihtiyacı azaltmak ve tedarik zincirlerini daha dayanıklı ve duyarlı bir yapıya taşımak için tasarlandı. Tahmine dayalı analitiğin ve büyük veri yığınlarının analizinin yapılması, optimize edilmiş süreçlerin tanımlanmasına ve devreye girmesine olanak tanıdı. Zamanında envanter yönetimi, taleplerin doğru tahmini ve geliştirilmiş pazar hızı, akıllı fabrikaların sağladığı verimlilik avantajlarının birçoğu sayıldı.
• Sürdürebilirlik ve Güvenlik: Tüketiciler, sosyal ve çevresel açıdan sorumlu davranarak, bunlara zarar vermeyen ürünlere yöneliyorlar ve bu ürünlere daha çok para harcıyorlar. Akıllı fabrikalarda insanların bu isteklerini karşılıyor. Akıllı fabrikaların getirdiği dijital yenilikler hem doğal kaynakları doğru şekilde kullanıyor hem de doğaya büyük zararlar vermiyor.

Ürün Kalitesi ve Müşteri Deneyimi: Üreticiler hangi yaş aralığının, hangi insanların hangi ürünleri tercih edeceğini öğrenmekte ve takip etmekte zorluk çekiyor. Akıllı ve dijital fabrikalar, bulut teknolojileri ve yapay zekasıyla bunları tespit ediyor ve öneriler getiriyor. Hızlıca kişileştirmeler ve değişen trendlere yanıt veriyor. Rekabet gücüne katkı sağlıyor ve iyi ürünleri daha az maliyet ile üretiyor.

Akıllı Fabrikalarda Kullanılan Teknolojiler

1. Bulut Teknolojisi: Bütün özel, genel veya hibrit verilerin aktığı kanal bulut teknolojisidir. Bulut teknolojileri sistemdeki tüm verilerin çalışmasını ve tedarik zinciri içerisindeki bağlantıların görünür olmasını sağlar.
2. Yapay Zekâ: Yapay zekayı kullanan sistemler yalnızca veri kümelerini toplamak ve analiz etmek için değil, eş zamanlı olarak trendlere yanıt vermek için kullanıyor. Bu sistem hıza, güce ve esnekliğe sahip oluyor. Yapay zekâ kendi kendini eğitiyor ve sürekli optimize oluyor.
3. Blockchain: Blockhaine genellikle makinelere bağlı varlıkları ve makinelere erişimi yönetmek için ihtiyaç duyuluyor.
4. Makine Öğrenimi: Akıllı fabrikanın getirdiği en büyük avantajdır. Sistem hatalarına karşı uyarılar gönderir ve insan müdahalesi olmadan kendine bakım yapabilir veya insan müdahalesi önerebilir.
5. Büyük Veri: Sağlam ve büyük veri yığınları, tahmine dayalı veya gelişmiş analitiğin gerçekleştirilmesine olanak tanır.
6. Modern Veri tabanı: Tüm akıllı fabrikaların beyinleri olarak tanınır.
7. Nesnelerin İnterneti: Akıllı fabrikadaki makineler herhangi bir bilinmezde takıldığında ağ oluştururlar. Cihazdaki eylemler ve iş akışları kontrol edilir ve otomatikleştirilir.
8. Dijital İkizler: Makinelerin bir ikizleri olur. Bunlar minimum risk ile maksimum yenilik ve yaratıcılık sağlar. Bu dijital ikizler her türlü zorlu deneyimlere maruz bırakılabilir, test edilebilir.

Ekmeli Baskı: Üretim için akıllı otomasyonların kullanılmasını sağlar. Riski ve israfı büyük ölçüde önleyebilmektedir.

Akıllı fabrika çözümleri ve ipuçları hakkında daha detaylı bilgi için lütfen bizi arayın.

Eba ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular